# Research rynku: oprogramowanie do zarządzania lekami w DPS / domach opieki

**Data:** 2026-05-23
**Cel:** Rozpoznanie rynku rozwiązań (polskich i zagranicznych) do zarządzania lekami mieszkańców domów pomocy społecznej (DPS) / domów opieki, w kontekście systemu, który planujemy zbudować.

## 1. Streszczenie kontekstu projektu

Budujemy system dla DPS do zarządzania lekami mieszkańców. Kluczowe, wyróżniające wymagania:

1. **Mieszkańcy** z indywidualnymi receptami od lekarza, stałe leki.
2. **Prognoza zużycia i masowe zamawianie** — personel widzi, kiedy leki się kończą, i zamawia hurtowo dla wielu podopiecznych naraz.
3. **Kod QR na pudełku leku** z danymi leku i **terminem ważności**; zamawianie wyzwalane także zbliżającym się terminem ważności leków będących na stanie.
4. **Masowe wystawianie recept przez lekarza** dla kilku podopiecznych na różne leki.
5. **Lek przypisany do JEDNEGO podopiecznego** — brak współdzielenia (dwóch potrzebuje tego samego leku => dwa osobne zakupy).
6. **Rozliczenia rodzina <-> DPS** — kto ile jest winien.

Wniosek wyprzedzający: wymagania #1, #5 i #6 są **zgodne z polskim stanem prawnym** — w DPS nabywcą i właścicielem leku jest konkretny mieszkaniec, faktura musi być wystawiona na mieszkańca, a DPS pokrywa jedynie opłaty ryczałtowe / część do limitu refundacji. To czyni model "lek = własność jednego mieszkańca" nie tylko decyzją projektową, ale wymogiem księgowo-prawnym.

---

## 2. Rozwiązania polskie

### 2.1 Systemy dedykowane DPS / domom opieki

| System | Dostawca | Zakres lekowy | Uwagi |
|---|---|---|---|
| **DOM** | ARISCO | Moduł "Leki": ewidencja leków w jednostce, obsługa zamienników, zalecenia z harmonogramem dawkowania, ewidencja recept + drukowanie, ewidencja zamówień/przyjęć/wydań, magazyn indywidualny mieszkańca **oraz** ogólny apteczny, wydania wg zaleceń, leki "na ratunek", ewidencja likwidacji (utylizacji), raporty wg mieszkańca/apteki/leku | Najdojrzalszy polski produkt funkcjonalnie. Pełna ewidencja osobowa, finansowa, medyczna, depozyty, IPW, kasa fiskalna w DPS. **Magazyn rozdzielony na mieszkańca i ogólny** — bliskie naszemu modelowi "lek = mieszkaniec". Brak (w publicznych materiałach) jawnego skanowania QR z odczytem terminu ważności, e-recepty i automatycznego rozliczenia z rodziną. Wdrożenie on-premise / desktop. Integracja z portalem DPS.PL. |
| **SODARIS** | (sodaris.com) | Moduł **LEKI** — premiera 20.05.2026 (bardzo świeży). System mobilny/responsywny, ewidencja i rozliczanie leków | Materiały marketingowe skąpe w szczegóły; warto śledzić jako bezpośredniego, najnowszego konkurenta. Pełna funkcjonalność modułu LEKI wymaga dopytania producenta / nagrania premiery. |
| **DPSP** | dpsp.pl | Moduł **magazynu leków** ze: skanowaniem kodów, **kontrolą terminu ważności**, automatycznymi alertami niskiego stanu, **powiadomieniami do apteki**; dodatkowo ewidencja mieszkańców, personelu, dokumentacja medyczna, wideorozmowy, pomiary parametrów życiowych | Funkcjonalnie najbliższy naszym wymaganiom #2 i #3 (skan kodów + termin ważności + alerty + powiadomienie apteki). Sprawdzony w 6 DPS. Mobilny + desktop. Brak potwierdzenia masowego e-receptowania i rozliczeń z rodziną w materiałach. |
| **E-tabletka** (e-tabletka.pl) | — | System ewidencji leków w placówce; cel: oszczędność czasu opiekunki i pewność, że każdy mieszkaniec ma potrzebne leki | Dedykowana ścieżka rejestracji "/register/dps". Strona produktowa uboga w szczegóły techniczne — wymaga kontaktu z dostawcą. Pozycjonowany jako lekki, wąsko-lekowy system (nie pełny ERP DPS). |
| **DPS Syrena** | itCraft | Zarządzanie pracą domu opieki: aplikacja webowa + natywna mobilna (Android/tablet) | Szerszy system operacyjny domu opieki; lekowość nie jest głównym punktem oferty. |
| **softor.pl (DPS/Lecznictwo)** | Softor | Systemy dla sanatoriów, szpitali rehab., uzdrowisk, z modułem dla DPS/lecznictwa | Bardziej "okołomedyczny"/uzdrowiskowy profil niż czysty DPS. |

### 2.2 Systemy medyczne ogólne (kontekst integracji)

- **mMedica** (Asseco), **KS-SOMED / KS-PPS** (Kamsoft), **eMPENDIUM / Medycyna Praktyczna** — systemy gabinetowe/HIS oraz baza leków. Istotne jako potencjalne źródło bazy leków (indeks, dawkowanie, interakcje, zamienniki) i jako systemy, w których lekarz i tak wystawia e-recepty. Nie są dedykowane DPS-owi i nie obsługują rozliczeń rodzina<->DPS ani modelu "lek = własność mieszkańca".
- **Kamsoft KS-AOW / KS-OmniPharm** — systemy apteczne; istotne jako druga strona zamówień do apteki.

### 2.3 Polskie realia regulacyjne (kluczowe dla projektu)

- **e-recepta jest obowiązkowa od 8.01.2020** (poza wyjątkami). Zasada **„1 e-recepta = 1 lek"**. Recepty grupowane są w **pakiety po 1–5 recept** (klucz: pakiet może objąć do 5 leków). To bezpośrednio wpływa na nasze wymaganie #4: „masowe wystawianie" w praktyce = generowanie wielu pakietów (po max 5 leków każdy), a nie jednej recepty na wiele pozycji.
- **System P1 / e-zdrowie** (Centrum e-Zdrowia): e-recepta, e-skierowanie, EDM. Apteki podłączone do P1 realizują e-recepty; lekarz weryfikuje dane i historię w czasie rzeczywistym.
- **IKP (Internetowe Konto Pacjenta)** — pacjent (lub osoba upoważniona) widzi pełną historię recept; możliwe „zamawianie e-recept" na leki stałe — funkcja rozwijana przez CeZ.
- **gabinet.gov.pl** — darmowa aplikacja MZ do wystawiania e-recept (gdy lekarz/pielęgniarka nie ma własnego systemu). Pielęgniarka/położna również może wystawiać e-recepty.
- **Odpłatność za leki w DPS** (ustawa o pomocy społecznej + przepisy refundacyjne):
  - **Nabywcą i właścicielem leku jest konkretny mieszkaniec**; faktura musi być na mieszkańca. DPS **nie** jest właścicielem leków z indywidualnej recepty.
  - DPS pokrywa **opłaty ryczałtowe i częściową odpłatność do limitu** ceny (świadczenia finansowane ze środków publicznych).
  - Leki nierefundowane, OTC, dopłaty ponad limit — **płaci mieszkaniec** (a w praktyce rozliczeniowej często rodzina).
  - Apteka wystawia fakturę z rozbiciem: ile płaci DPS, ile mieszkaniec — co wymaga ujęcia w księgach DPS i właściwej klasyfikacji budżetowej.
  - Uwaga prawna: w przepisach o zakupie leków przez DPS sygnalizowano ryzyka odpowiedzialności dyrektora (zakupy/zamówienia publiczne, „pułapka" w projektach przepisów) — warto, by system pozostawiał ścieżkę audytu (kto zamówił, dla kogo, czyja własność, jak rozliczono).

---

## 3. Rozwiązania zagraniczne (eMAR i pokrewne)

Termin branżowy: **eMAR** = electronic Medication Administration Record. Dojrzała kategoria w USA/UK/Kanadzie dla assisted living / care homes / long-term care.

| System | Kraj | Typ | Funkcje lekowe | Skan kodu | Integracja apteka/lekarz |
|---|---|---|---|---|---|
| **PointClickCare eMAR / QuickMAR** | USA/Kanada | LTC / senior living (lider rynku, PCC przejął QuickMAR) | eMAR, 6 praw podania leku, alerty „due/past due", redukcja błędów, CPOE | Tak (barcode w punkcie podania) | Tak — bezpośrednia, dwukierunkowa integracja z aptekami LTC; elektroniczne zamówienia zamiast faksu |
| **MatrixCare** | USA | LTC / senior living EHR | eMAR jako część EHR | Tak | Tak (SureScripts, apteki LTC) |
| **Person Centred Software — ATLAS eMAR** | UK | Care homes | „Jedyny w UK eMAR z udowodnionym wzrostem bezpieczeństwa"; pełen audyt transakcji, kody personelu, automatyczne kontrole (lek/dawka/czas/odbiorca) | Tak (handheld + barcode etykiety aptecznej) | Tak — cyfrowe połączenie z systemami dyspensującymi aptek |
| **Nourish Care (+ VCare eMAR)** | UK | Care management + eMAR przez integrację | Zarządzanie lekami przez integrację z eMAR (VCare) | Tak (przez integrację) | Tak (partner apteczny) |
| **Log my Care** | UK | Care management + zintegrowany eMAR | Cyfrowe podpisywanie, **śledzenie stanu (stock)**, podgląd w czasie rzeczywistym | Tak | Częściowo — własny zintegrowany eMAR |
| **iCareManager** | USA | IDD / assisted living EHR | eMAR, obrazy tabletek, dawki, ostrzeżenia, kontrola interakcji | Tak (egzekwowanie 6 praw) | Tak — integracja z 12+ systemami aptecznymi, portale apteki i lekarza |
| **Med e-care** | Kanada/global | Senior living | eMAR + eTAR (treatment), web + offline syncable | Tak | Tak — integracja z wieloma systemami dyspensującymi, „single point of entry" |
| **StoriiCare / CareLineLive / Care Control / ECP** | UK/USA | Care/home care | eMAR, MAR charts, **kontrola terminu ważności i punktów ponownego zamówienia**, rotacja stanów | Tak | Tak (różny zakres) |
| **Omnicell XT (ADC)** | USA/UK/EU | Sprzęt — automated dispensing cabinets | Automatyczne wydawanie, inwentaryzacja w czasie rzeczywistym, kontrola dostępu do leków kontrolowanych, audyt | n/d (szafa) | Sprzętowa automatyzacja, raczej szpital/duża placówka |
| **Epic Willow (Inpatient/Ambulatory)** | USA/global | Moduł apteczny HIS Epic | Ordering, procurement, przygotowanie, dyspensowanie, podanie, monitoring leków | Tak | Pełna integracja wewnątrz Epic (szpitalna skala) |

### Co potrafią zagraniczne eMAR w zakresie naszych wymagań

- **Skanowanie kodów kreskowych** w punkcie podania (verify 6 rights) — standard (PCC, ATLAS, iCareManager, Med e-care). To skan na etapie **podania**, nie na etapie **przyjęcia magazynowego z odczytem terminu ważności z QR producenta** — tu jest istotna różnica względem naszego wymagania #3.
- **Kontrola terminu ważności + reorder points + rotacja stanów** — obecne (StoriiCare, CareLineLive, Person Centred, ogólne eMAR). Najczęściej jako pola wprowadzane/dziedziczone z apteki, rzadziej jako odczyt z kodu 2D producenta.
- **Zamawianie / uzupełnianie z apteki** — dojrzałe, dwukierunkowe (PCC/QuickMAR, ATLAS). Model jest jednak „placówka <-> jedna apteka LTC partnerska" (model amerykański/brytyjski blister-pack), a **nie** masowe zamówienie zbiorcze na wielu mieszkańców z polskiej e-recepty.
- **Rozliczenia z rodziną** — praktycznie **nieobsługiwane** w eMAR. To domena lokalnych systemów DPS / billingu placówki; rynek anglosaski rozlicza inaczej (apteka fakturuje ubezpieczyciela/pacjenta bezpośrednio).
- **Masowe e-recepty** — model anglosaski opiera się na repeat prescriptions / partnerze aptecznym, nie na centralnym systemie e-recept jak polski P1.

---

## 4. Luki rynkowe — czego brakuje w kontekście naszych wymagań

1. **Lek jako jednostka własności jednego mieszkańca przez cały cykl (zakup -> magazyn -> podanie -> rozliczenie).**
   Zagraniczne eMAR traktują lek jako „stock pozycji" przypisany do rezydenta na poziomie podania, ale rozliczeniowo/własnościowo nie modelują „to konkretne pudełko należy do pana X i nie może zasilić pana Y". Polskie systemy (ARISCO DOM) mają rozdział magazynu indywidualnego/ogólnego, ale pełnego śledzenia per-pudełko z numerem/serią zwykle nie. **To nasza przewaga, jeśli zrobimy to jako pierwszą zasadę modelu danych** (i jest zgodne z wymogiem fakturowania na mieszkańca).

2. **Odczyt terminu ważności (i serii/GTIN) z kodu 2D producenta przy przyjęciu.**
   Leki w EU mają **DataMatrix (GS1) wg dyrektywy fałszywkowej FMD** zawierający GTIN, numer serii, **datę ważności** i unikalny numer (serializacja). Większość eMAR skanuje etykietę apteczną przy podaniu, a nie kod producenta przy przyjęciu do magazynu. **Wykorzystanie DataMatrix/QR do automatycznego wczytania terminu ważności i serii przy przyjęciu** to realna luka i nasza funkcja wyróżniająca (wymaganie #3). Uwaga techniczna: na opakowaniach handlowych jest zwykle **GS1 DataMatrix**, nie „QR" — warto obsłużyć oba.

3. **Zamawianie wyzwalane terminem ważności (a nie tylko niskim stanem).**
   Standard rynku to reorder po przekroczeniu progu ilościowego. Nasze wymaganie #3 — „zamów, gdy ważność leków na stanie się kończy" — jest rzadziej spotykane i wartościowe (zwłaszcza dla leków rzadko podawanych, które mogą się przeterminować przed zużyciem).

4. **Masowe, zbiorcze zamawianie dla wielu mieszkańców jednocześnie + masowe e-recepty.**
   Anglosaskie eMAR robią uzupełnienia per-rezydent z jedną apteką partnerską. Polskie realia (e-recepta 1 lek = 1 recepta, pakiety po max 5) wymagają warstwy, która: zbierze zapotrzebowanie wielu mieszkańców -> wygeneruje listę dla lekarza -> pozwoli lekarzowi hurtowo wystawić pakiety e-recept -> a następnie zbiorczo zamówić w aptece. Tego nie ma „z półki".

5. **Rozliczenia rodzina <-> DPS z rozbiciem DPS/mieszkaniec.**
   Brak w eMAR; w polskich systemach częściowo (ewidencja finansowa w ARISCO DOM), ale dedykowane „saldo rodziny" z fakturą apteczną rozbitą na część DPS i część mieszkańca + zestawienie „kto ile winien" to obszar do zagospodarowania.

6. **Integracja z polskim P1 / IKP / gabinet.gov.pl.**
   Zagraniczne produkty nie integrują się z polskim ekosystemem. Polskie systemy DPS w większości nie reklamują głębokiej integracji z P1 w kontekście masowego receptowania.

---

## 5. Wnioski i rekomendacje funkcjonalne dla naszego systemu

1. **Model danych „lek = egzemplarz przypisany do mieszkańca".**
   Najmniejszą jednostką niech będzie konkretne opakowanie (z serią, GTIN, datą ważności), trwale przypisane do jednego mieszkańca. To fundament zgodny z prawem (faktura na mieszkańca) i z wymaganiem #5. Brak współdzielenia egzekwowany na poziomie modelu, nie tylko UI.

2. **Skanowanie GS1 DataMatrix / QR przy PRZYJĘCIU.**
   Parsowanie GTIN + numer serii + **data ważności** (AI 17) + unikalny numer (FMD). Automatyczne zasilenie magazynu mieszkańca i kontroli ważności. Dodatkowo skan przy podaniu (6 praw) jako warstwa bezpieczeństwa — wzorzec sprawdzony w eMAR.

3. **Dwa wyzwalacze zamówień: niski stan ORAZ zbliżający się termin ważności.**
   Prognoza zużycia na podstawie harmonogramu dawkowania (ile dni leku zostało) + osobny alert „przeterminuje się przed zużyciem". Konfigurowalne progi (np. X dni zapasu, Y dni do ważności).

4. **Zbiorczy widok zapotrzebowania i masowe zamawianie.**
   Ekran „co trzeba domówić w całym DPS": agregacja po leku i po mieszkańcu, eksport zbiorczego zamówienia do apteki oraz **listy zleceń dla lekarza** do wystawienia e-recept. Uwzględnić ograniczenie e-recepty: pakiety do 5 leków — generować poprawne paczki.

5. **Wsparcie procesu e-recepty (P1 / gabinet.gov.pl).**
   Minimum: wygenerowanie czytelnej listy dla lekarza (mieszkaniec -> leki -> dawkowanie -> zapas) i ewidencja wystawionych e-recept (numery, daty ważności recepty: 30 dni / 7 dni antybiotyk / recepta roczna). Docelowo rozważyć integrację z P1, choć to duży koszt i wymóg certyfikacji — w pierwszej wersji raczej „asysta dla lekarza", nie pełna integracja P1.

6. **Moduł rozliczeń rodzina <-> DPS.**
   Saldo per mieszkaniec: koszt leków z rozbiciem na część DPS (ryczałt/limit) i część mieszkańca (dopłaty, OTC, ponad limit). Import/odwzorowanie faktury aptecznej z rozbiciem. Zestawienie „kto ile jest winien" dla rodzin + historia płatności. To wyróżnik względem eMAR i część rynku słabo obsłużona także przez polskich konkurentów.

7. **Pełen audyt i zgodność.**
   Kto zamówił, dla kogo, czyja własność, kto podał, kto rozliczył — log z kodami personelu (jak ATLAS/iCareManager). Istotne wobec sygnalizowanych ryzyk prawnych zakupów leków w DPS.

8. **Pozycjonowanie wobec konkurencji.**
   - Bezpośredni konkurenci PL: **ARISCO DOM** (najdojrzalszy, ale desktop, bez QR-ważności/e-recept), **DPSP** (ma skan + ważność + alert do apteki — najbliżej), **SODARIS** (nowy moduł LEKI 05.2026 — obserwować), **E-tabletka** (lekki, wąski).
   - Nasza luka do zajęcia: **egzemplarz-per-mieszkaniec + DataMatrix-ważność-przy-przyjęciu + zamawianie wg terminu ważności + masowe e-recepty + rozliczenia z rodziną** w jednym, mobilnym, web-owym produkcie.

9. **Co pożyczyć z zagranicy:** wzorce eMAR — 6 praw podania, skan w punkcie podania, alerty due/past-due, audyt, dwukierunkowa integracja z apteką (PCC/QuickMAR, ATLAS eMAR, iCareManager). Te wzorce są dojrzałe i warto je odtworzyć.

---

## 6. Źródła

**Polskie systemy DPS:**
- ARISCO DOM (przegląd): https://www.arisco.pl/oferta/1,460,dom-system-ewidencji-rozliczania-mieszkancow-dps.html
- ARISCO DOM — moduł Leki: https://www.arisco.pl/oferta/1,636,dom_modul_leki.html
- SODARIS (premiera modułu LEKI): https://sodaris.com/
- DPSP: https://dpsp.pl/
- E-tabletka (rejestracja DPS): https://e-tabletka.pl/register/dps
- DPS Syrena (itCraft): https://itcraftapps.com/pl/realizacje/dps-syrena/
- Softor — DPS/Lecznictwo: https://softor.pl/oprogramowanie/dps-lecznictwo/

**Polskie realia regulacyjne:**
- E-recepta (Pacjent.gov.pl): https://pacjent.gov.pl/internetowe-konto-pacjenta/erecepta
- System P1 / e-zdrowie (CeZ): https://www.cez.gov.pl/pl/nasze-produkty/e-zdrowie-p1
- gabinet.gov.pl — wystawianie e-recepty: https://ezdrowie.gov.pl/portal/artykul/prosta-instrukcja-jak-w-kilku-krokach-wystawic-e-recepte
- Zamawianie e-recept (nowa funkcja): https://ezdrowie.gov.pl/portal/artykul/zamawianie-e-recept-informacja-wstepna
- Ewidencja księgowa płatności za leki w DPS (INFORLEX): https://www.inforlex.pl/dok/tresc,FOB0000000000007515168,Ewidencja-ksiegowa-platnosci-za-leki-pacjentow-w-DPS.html
- Zasady odpłatności za leki i artykuły sanitarne (LEX): https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzu-dziennik-ustaw/zasady-odplatnosci-za-leki-i-artykuly-sanitarne-16794383
- Ustawa o pomocy społecznej, art. 58 (wydatki DPS): https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzu-dziennik-ustaw/pomoc-spoleczna-17087802/art-58
- Zakup leków dla pensjonariuszy DPS: https://wartowiedziec.pl/polityka-spoleczna/13643-pzp-zakup-lekow-dla-pensjonariuszy-domu-pomocy-spoecznej
- Ryzyka prawne zakupu leków w DPS (Rynek Zdrowia): https://www.rynekzdrowia.pl/Farmacja/Wiezienie-dla-dyrektora-DPS-za-kupno-lekow-Tomkow-W-projekcie-przepisow-jest-pulapka,231261,6.html
- Podawanie leków w DPS (Stow. Opiekunów Medycznych): https://opiekunmedyczny.org/podawanie-lekow-w-dps/

**Zagraniczne eMAR:**
- PointClickCare eMAR: https://pointclickcare.com/products/emar/
- PointClickCare QuickMAR: https://pointclickcare.com/products/quickmar/
- Person Centred Software — ATLAS eMAR: https://personcentredsoftware.com/products/emar-system
- Log my Care eMAR: https://www.logmycare.co.uk/
- Nourish + VCare eMAR (Care England): https://www.careengland.org.uk/nourish-care-integrates-vcares-electronic-medication-administration-record-emar/
- iCareManager eMAR: https://www.icaremanager.com/electronic-medication-administration
- Med e-care eMAR: https://mede-care.com/electronic-medication-administration/
- StoriiCare eMAR (stock/ważność): https://www.storiicare.com/solutions/emar
- CareLineLive eMAR: https://carelinelive.com/our-solution/emar-tasks/
- eMAR a gospodarka stanami/odpadami: https://www.electronicmar.co.uk/can-emar-systems-help-reduce-medication-waste-and-improve-stock-management/
- Omnicell XT (ADC): https://www.omnicell.com/points-of-care/xt-automated-dispensing-cabinet/
- Epic Willow (pharmacy): https://www.suretysystems.com/insights/how-can-epic-willow-help-transform-pharmacy-management/
